İsrail modeli ahır altlık sistemi

İsrail modeli ahır altlık sistemi ve hayvancılıkta israil modeli ve uygulamaları

Her yıl doğuran, ayak hastalığı ve mastitis olmayan inekleriniz olsun ve sürüden ayrılmasın istiyorsanız, bu ancak doğal yaşam koşullarını sağlayan barınaklar ile mümkün.

İSRAİL TİPİ BARINAKLAR

İsrail tipi barınaklar yataklık olmaması, hayvan başına yemlik dahil 22 metrekare yaşam alanı olması ve dışkının altlık olarak kullanılması ve kurutulması esas alınarak dizayn edilir. Bu sebepten ahır kurutma ve havalandırması için FAN sistemi sitemin olmazsa olmazlarındandır.

hayvancılıkta istail modeli : hayvan başına 22 metrekare yaşam alanı ve çatı örtüsü bulunan ve fan sistemi ile kurutulan barınaklar
hayvan başına 22 metrekare yaşam alanı ve çatı örtüsü bulunan ve fan sistemi ile kurutulan barınaklar

Hayvan barınaklarını dizayn ederken, hayvan ihtiyaçlarının ve iklim koşullarının neler olduğunu bilmek gerekir. Bazen çok modern olduğu düşünülerek yapılan ahırlar, sanıldığını aksine geri dönüşü olmayan zarar ve ekonomiye ve ineklerinizde telafisi mümkün olmayan problemlere neden olur.

Ahır modelinin Hayvan sağlığına etkileri: Almanya gibi meraya dayalı işletmelerde (Ayak hastalıkları ve Mastitis) gibi problemler genelde görülmezken, kapalı ve gezinti alanı bulunmayan barınaklarda çok sık ve yoğun olarak görünebilmektedir.

İsrail modeli ahır altlık sistemi, İsrail gibi merası olmayan, fakat barınakları doğa taklit edilerek dizayn edilen hayvan başına 22 metrekare yaşam alanı ve çatı örtüsü bulunan ve fan sistemi ile kurutulan barınaklarda yukarıdaki problemler nerdeyse yok denecek kadar azdır. Ancak bu modelin gereklilikleri yerine getirilmeden yapılacak yatırım tam bir hüsran ile sonuçlanabilir.

Hayvancılıkta israil modeli ve İsrail tipi barınaklı işletmelerde dikkat çeken özellikler.

israil model düzetme

İşletmelerde genelde veteriner olmaz, ayrıca ilaç deposu bulunmaz. Ama altlık düzeltme görevlisi günde en az 2 kere3 defa (sağım sayısına bağlı olarak) hayvanlar sağıma gider gitmez ahır içine girerek kuruyan altlığı 25-30 cm alt -üst ederek havalandırır ve seviyelindirir.

Hastalıktan arî olan bu işletmelerde ziyaretimiz süresince herhangi bir özel koruma veya dezenfektan odası olmadığı dikkatimi çekti. En önemlisi ahırlarda koku ve sinek olmadığını kuşların ise oldukça az ve genelde ahır dışında olduğunu gözlemledim.

Bunun haricinde çiftlikte işçi çalışmaz ve sadece sağım zamanında işçiler gelir sağım yapar ve yemlerini verirler.

Kızgınlığa gelen hayvanlar anlaşmalı Veteriner hekime bildirilir. Diğer hastalanan ve verimi düşen hayvanlar tedavi yöntemine aranmaz doğrudan kesime gönderilir bu sebeple hayvan sirkülasyon oranı çok yüksek ve ortalama laktasyon 2,5.

Neden İsrail modeli? Kuru ve sıcak hava…..

Öncelikle hayvan dışkısının gübre olmadığı bilinilmelidir. Hayvan dışkısının gübre olabilmesi için uzun ve zahmetli bir işlem gerekmektedir. Bazen küçük çiftçilerimizin GÜBREYİ! Tarlaya döktüğü için cezalandırıldığı konusunda yakarışlarını TV’den ve haberlerden izlemekteyiz.

Sağmal bir inek günde yaklaşık 50 kg dışkı çıkarır, bunun 5 kilo kadarı kuru gerisi sıvıdır. 500 başlık bir sürüyü düşünürsek sadece sağmal inekler günde 25.000 kg dışkılar. Bir inek günde 0.05 metreküp dışkılar 500 X 0.05 =25 metreküp eder.

Referans olarak alınan İsrail çiftlikleri

  • Dairy farm in Sa’ar
  • Dairy farm in Regba;
  • Dairy farm in Alon Hagalil.
  • Dairy farm of Mr. Guy Golan.
  • Bull farm in Kfar Mordechai.
  • Dairy farm in Yesodot.

İsrail modeli çiftlik ve ahır altlık sistemi neden İsrail’in vazgeçilmezi?

1-Yasal zorunluluklar

  1. İsrail’de su kaynaklarının az olması ve yeraltı sularının çok önemli olması sebebi ile atık suların toprağa karışmasına müsaade edilmez.
  2. Dışkının bertaraf edilmesi ve gübreye dönüşümü ile ilgili yasal zorunluluklar ve ağır yaptırımlar vardır.
  3. Arazilerin az olması ve imar izinleri kısıtlamaları, inşaat ve beton kullanımı konusundaki sınırlamalar nedeniyle İSRAİL kendine özgü yöntem geliştirmiştir.

2-Dışkı (Gübre) yönetim sistemi

  • Dışkının en hızlı, en kolay ve en ucuz şekilde gübreye dönüştürülebilmesi için Kuru dışkı zeminde altlık olarak kullanılır zaman, zaman ( günde 1-3 defa ) karıştırılıp, havalandırılırdığında; 5-6 ay içinde gübreye dönüşebilmesi sebebi ile bu yöntem birinci tercih sebebidir.
  • Dışkının toprağa karışması ve yeraltı sularına ulaşmasını önlemek için ahır zeminleri sızdırmaz betondan yapılmıştır. Dışkı bu beton üzerine serilmektedir 6 ay içinde dışkı kalınlığı 1,5 metre ye kadar ulaşabilir. Ahır zeminleri bu sebepten derin yapılır.
  • Ortalama her 6 ayda bir altlık olarak kullanılan dışkı, gübre haline geldikten sonra kaldırılır, yeniden dışkı birikmesine müsade edilerek yenilenir.

3-İklim Koşulları

  1. Dışkının altlık görevi yapabilmesi için kuru ve rutubetsiz olması gereklidir. Kurumayan dışkı hayvanlarda hastalıklar başlar, ahır yönetimini imkânsız hale dönüştürür.
  2. Yıl boyunca yağmur almayan ve hava nem oranının düşük olduğu ortamlarda dışkı hemen kurur. İlave kurutma gereklidir bu sebeple Fan kullanılır.
  3. Ayak hastalıklarının en büyük nedeni ıslak zeminlerdir (esmeyen veya havalandırması olamayan barınaklarda zemin kurumaz ıslak kalır). Bu durumlarda yüksek kalitede fan hava sirkülasyonu sağlanmalıdır.
  4. Dışkının gübreye dönüşebilmesi için gerekli iklim ortamının İsrail’de olması ikinci tercih sebebidir.

4-Yönetim ve yatırım

  1. İsrail tipi barınaklarda revir, yürüyüş yolları, idari binalar gibi çoğu binalar olmadığı sebebi ile geniş alanları ahır için tahsis ederler. Barınaklar planlanırken gelecekteki hedefleri ve kapasite için yeterli alan ve büyüme durumunda ilave barınakları için kolaylık sağlar.
  2. Yataklık olmaması, hayvan başına yemlik dahil 22 metrekare yaşam alanı olması ve kuru dışkının barınakta kurutulması esas alınarak dizayn edilir. Hayvan refahı ve yönetim kolaylığı sağlar.
  3. Süt verimi beklentisi çok yüksektir önemli olan hayvan sağlıklı iken en kısa sürede en fazla sütü almaktır.
  4. Hayvan ömrü (Sürü değişim oranı) Hasta hayvan maliyet ve verim kaybı demektir. Tedavi ve tedavi giderleri için zaman, personel ve para kaynakları harcanamaz.
israil model altlık (1)

İsrail modeli ahır gereklilikleri yerine getirilmeden yapılacak yatırım tam bir hüsran ile sonuçlanabilir.

com in manure

Ahırın yapılacağı bölgenin iklimi kuru ve nem oranı düşük değilse: Dışkının kurutulması nerede ise imkansız olur ki, bu hiç istenmeyen sonuçlara sebep olur.

  • Zemin; Günlük karıştırma yapılamaz hale gelir, çamur kıvamı oluşur.
    • Zemin Dışkı denizine veya dışkı bataklığına dönüşür.
    • Soğuk havalarda donarak ayak kırılmalarına veya hayvanların aşırı ısı ve enerji kaybına sebep olur.
  • Ayak hastalıları ve deri hastalıkları hızla artar.
  • Deri lezyonları ve kıl dökülmeleri başlar.
çamurda inekler

Ahırın yapılacağı bölgenin iklimi sıcak değilse:

  • Sinek ve bakteri oluşumu yanısıra dışkı ve amonyak kokusu oluşur.
  • Dışkıda fermantasyon oluşamaz ve gübre oluşumu gerçekleşmez.
  • Dışkıdan sıvı kısmını ayırmak için maliyetli ve zahmetli işlemler gerekir.
  • Sıvı buharlaşması olmadığından hayvanlar kirli su/ dışkı içinde kalırlar.
  • Buharlaşmayan sıvı toprağa karışma riskini artırır.

Kompost Barınaklar ( kompost yataklık)

Kompost barınaklar, İsrail tipi barınaklara benzer fakat İsrail’den en önemli farkı dışkı kurutulmaz kompost yapılır. İsrail tipi barınaklarda hayvan başına 22 metre kare düşerken kompostlarda 8 metre kare yeterlidir. Kompostlarda dışkının üstüne her 10 günde bir 20 cm kalınlığında talaş atılır ve günde 2 defa alt üst yapılarak havalandırılır.

Kompost barınaklar her türlü barınak tipine uygundur fakat en ideali sütunsuz olan çatılı barınaklardır, çünkü dışkıyı havalandırmak için traktörün içeride hareket serbestisi olmalıdır. Ayrıca yan duvarların açılır kapanır perde kapanır olmasında çok büyük fayda sağlar.

Diğer “Kompost Altlıklı Barınak“ diyebiliriz. Aşağıda Kanada`da konu ile alakalı yayınlanmış olan bir makale adresi http://www.omafra.gov.on.ca/english/engineer/facts/15-025.htm

ve Kompost yatak detay için LINK

Türkiyede israil modeli süt sığırcılığı yapan ve başarılı olduğunu düsündüğümüz çiflikler:

  1. Taze Süt ( Foça İzmir)
  2. Doğru Süt (Adana)

Bir Cevap Yazın

Aşağıya bilgilerinizi girin veya oturum açmak için bir simgeye tıklayın:

WordPress.com Logosu

WordPress.com hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Google fotoğrafı

Google hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Twitter resmi

Twitter hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Facebook fotoğrafı

Facebook hesabınızı kullanarak yorum yapıyorsunuz. Çıkış  Yap /  Değiştir )

Connecting to %s